İstanbul Sur kapıları, acil yardım bekliyor

İstanbul'un surlarından şehre giriş noktaları olarak bilinen tarihî kapılar, acil onarım bekliyor. Ceneviz, Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerine ait 37 sur kapısı yok olma tehlikesi ile karşı karşıya. Sur kapıları özellikle araçların geçişleri sırasında çarpma ve sürtünmeler sebebiyle zarar görüyor. Arkeolojik eser değeri taşıyan kapılara acil müdahale gerekiyor.



İstanbul'daki sur kapıları, son olarak Cibalikapı'ya, yüksek tonajlı bir kamyonun çarpmasıyla gündeme gelmişti. Kaza sırasında, kapı üzerindeki Sultan Abdülmecid'in tuğrası parçalanmıştı. Tuğranın parçaları, Koruma, Uygulama ve Denetim Müdürlüğü (KUDEB) tarafından İstanbul Arkeoloji Müzesi Müdürlüğü'ne teslim edildi; ancak bu olayla birlikte sur kapılarındaki bakımsızlık gün yüzüne çıktı.

Sur kapıları, araç geçişlerinin ötesinde kullanım şekillerinden dolayı da zarar görüyor. Kapılara ait duvar taşlarından bazıları sökülmüş, kapı kemerleri ve çevrelerinde çatlaklar oluşmuş durumda. Ticarî tabela da, trafik levha ve lambalarının da asıldığı kapılar, evsizlerin yaktığı ateş yüzünden adeta harabeleri hatırlatıyor. İstanbul'a giriş kapılarının onarılması için yazışmalar yaptıklarını belirten KUDEB Müdürü Şimşek Deniz, "Şehirde 37 sur kapısı mevcut. Ayvansaray ve Yedikule kapıları en çok zarar gören kapılar. Şehre giriş kapıları olduğu için geçen her araç zarar veriyor." şeklinde konuşuyor. İstanbul'un bu kapılarının bir bütünlük içinde ele alınıp bir proje kapsamında onarılmasının zaruri hale geldiğini vurgulayan Deniz, "Biz tespitler yaptık ve ilgili yerlere yazısını gönderdik. Bu kapılar 1. grup arkeolojik eser. Acil müdahale gerekiyor. Öncelikle bitki temizlikleri, cephe temizlikleri yapılmalı. Görsel kirliliklerin ortadan kaldırılmasının ardından projelendirme yapılarak onarılmalı." diyor.

Kapıların özellikle araçların geçişleri sırasında zarar gördüklerini belirten Şimşek Deniz, şöyle konuştu: "İstanbul'un tarihî sur kapılarından Cibalikapı, Ayakapı, Yedikulekapı, Belgradkapı, Silivrikapı, Mevlanakapı ve Eğrikapı'da tetkikler yaptık. Bu kapılarda çarpma ve sürtünmelerden kaynaklı tahribat var. Kapıların duvar taşlarından bazılarının sökülmüş, kapı kemerleri ve kapı çevrelerinde, kemerlerin iç yüzeylerinde yarıklar, çatlaklar ve sıvalarında dökülmeler var. Ahırkapı'da kapıya bitişik bina yapılmış. Cibalikapı'nın Haliç tarafındaki kemeri de tamamen çökmüş. Bir daha böyle bir olay yaşanmaması için yüksek araçların geçişinin yasaklanması gerekli."

KÜLTÜREL MİRASI KORUMA DAİRE BAŞKANLIĞI KURULACAK

Kültür ve Turizm Bakanlığı, kültür ve varlıklarının korunması amacıyla büyükşehir belediyeleri bünyesinde 'Kültürel Mirası Koruma Daire Başkanlığı' kurulmasını onayladı. Tarihî ve kültürel mirasın korunması, koruma kurullarının faaliyetlerine destek verilmesi amacıyla 2005 yılında yerel yönetimler bünyesinde koruma uygulama ve denetim müdürlüklerinin faaliyet alanlarına eklenen yeni düzenlemeyle büyükşehir belediyeleri bünyesinde kurulan Koruma, Uygulama ve Denetim Müdürlüğü (KUDEB) birimi daire başkanlığı seviyesine yükseltilecek.
 
Zaman